• Αθήνα 11854 Λεωφ. Κωνσταντινουπόλεως 38
  • (+30) 210 34 13 400 Δευτέρα - Παρασκευή: 9:00 πμ - 5:00 μμ

Τα αντανακλαστικά του νεογέννητου

Το μωρό σας, αυτό το μικρούλι, ανυπεράσπιστο πλασματάκι, είναι στην πραγματικότητα πολύ πιο δυνατό από όσο νομίζετε. Έχει προνοήσει γι’ αυτό η φύση και το έχει προικίσει με μερικές εκπληκτικές ικανότητες...

Το μωρό σας, αυτό το μικρούλι, ανυπεράσπιστο πλασματάκι, είναι στην πραγματικότητα πολύ πιο δυνατό από όσο νομίζετε. Έχει προνοήσει γι’ αυτό η φύση και το έχει προικίσει με μερικές εκπληκτικές ικανότητες. Από την πρώτη κιόλας στιγμή είναι εξοπλισμένο με ένα γενετικά προκαθορισμένο πρόγραμμα, το οποίο θα το βοηθήσει να επιβιώσει στο καινούριο περιβάλλον.  Αν, για παράδειγμα, κάποιο αντικείμενο του πιέσει τη μύτη ή το στόμα και αισθανθεί ότι δεν μπορεί να αναπνεύσει, θα γυρίσει απότομα το κεφαλάκι του.

Αν χτυπήσετε ξαφνικά την πόρτα, το βρέφος με μια χαρακτηριστική κίνηση θα εκδηλώσει το φόβο του, ενώ. αν το πιάσετε λίγο άγαρμπα και το ενοχλήσετε, θα εκφράσει τη δυσαρέσκειά του. Και το σημαντικότερο: αμέσως μόλις γεννηθεί, μπορεί να ανακαλύψει την πηγή του φαγητού του και να το απολαύσει δεόντως. Όλες αυτές οι κινήσεις που είναι άμεσα συνυφασμένες με την αυτοσυντήρηση, ονομάζονται αντανακλαστικά. Αυτά διακρίνονται στα λεγόμενα “αρχέγονα αντανακλαστικά”, δηλαδή αυτά με τα οποία γεννιέται το μωρό, και σε εκείνα που εμφανίζονται αργότερα στη ζωή του. Τα αρχέγονα αντανακλαστικά εκλείπουν ύστερα από λίγους μήνες. Ας δούμε ποια είναι τα σημαντικότερα.

Το αντακλαστικό του εναγκαλισμού

Αν ένα βρέφος αισθανθεί ότι πέφτει, αν ακούσει δυνατό θόρυβο ή αν δεν στηρίξετε καλά το κεφαλάκι του, θα ανοίξει και θα ξανακλείσει τα χεράκια του σαν να θέλει να αρπαχτεί από κάπου. Αυτό το αντανακλαστικό είναι ιδιαίτερα έντονο στα μικρά πιθηκάκια, τα οποία, όταν ακούν ένα θόρυβο, τρέχουν και αγκαλιάζουν τη μητέρα τους. Ακριβώς την ίδια τοξοειδή κίνηση των χεριών θα κάνει και το δικό σας μωρό, για να πιαστεί από κάπου, μόνο που συνήθως κουνά τα χεράκια του στον αέρα. Το αντακλαστικό του εναγκαλισμού διαρκεί τέσσερις έως έξι μήνες.

Το αντακλαστικό της αρπαγής

Θα έχετε προσέξει ίσως ότι αν βάλετε το δάχτυλό σας στην παλάμη ενός μωρού, θα το σφίξει πολύ δυνατά. Η ένταση της δύναμής τους εκείνη την στιγμή είναι τέτοια, ώστε θα μπορούσαν να στηρίξουν εκεί όλο το σώμα τους, αν βεβαίως το επέτρεπαν οι νόμοι της φυσικής. (Ένα βρέφος δεν είναι δυνατόν να κάνει ακροβατικά!) Χάρη σε αυτό το αντανακλαστικό, ο Ηρακλής έπνιξε μέσα στην κούνια του τα δύο φίδια που είχε στείλει η θεά Ήρα για να τον σκοτώσουν. Το μωράκι σας, λοιπόν, θα μπορούσε να είναι ένας άλλος Ηρακλής. Δίκαια είστε περήφανη για τον ερχομό του στη ζωή σας. Πάντως, αυτό το αντανακλαστικό διαρκεί τρεις έως τέσσερις μήνες.

Το αντακλαστικό του θηλασμού

Αν πιέσετε με το δάχτυλό σας το μάγουλο του μωρού σας, θα διαπιστώσετε ότι κάθε φορά που κάνετε την ίδια κίνηση, το αγγελούδι σας στρέφει το προσωπάκι του σε αυτό, ανοίγει το στοματάκι του και αρχίζει να το πιπιλάει. Το αντανακλαστικό του θηλασμού διαρκεί γύρω στους τέσσερις μήνες.

Οι αισθήσεις του νεογέννητου

Από την πρώτη κιόλας στιγμή το μωρό έχει έτοιμα τα “προγράμματα” για να δει, να ακούσει, να αισθανθεί, να γευτεί και να επικοινωνήσει με το περιβάλλον του. Ωστόσο, το τι θα δει, θα ακούσει και θα αισθανθεί, εξαρτάται από εσάς και από τα μηνύματα που θα του δώσετε για να το βοηθήσετε να εξερευνήσει τον κόσμο γύρω του, μέσα από τις αισθήσεις του. Έχει αποδειχθεί ότι τα μωρά με περιορισμένες οπτικές και ακουστικές παραστάσεις, αυτά δηλαδή που οι γονείς τους δεν ασχολούνται καθόλου μαζί τους και δεν τους μιλούν ώστε να εξασκούν τις αισθήσεις τους, παρουσιάζουν μια σταδιακή υπολειτουργία των έτοιμων αυτών “προγραμμάτων”. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, κατά τις οποίες η στέρηση των εξωτερικών ερεθισμάτων έχει παραταθεί για πολύ καιρό, τα παιδιά δεν μαθαίνουν ποτέ να επικοινωνούν με το περιβάλλον τους -αυτό, τουλάχιστον, έχουν παρατηρήσει οι επιστήμονες. Επομένως, όλες οι αισθήσεις (όραση, ακοή, όσφρηση, γεύση, αφή) λειτουργούν από τις πρώτες κιόλας ημέρες της ζωής του μωρού. Εξελίσσονται όμως και βελτιώνονται με το πέρασμα του χρόνου.

Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, οι ερευνητές πίστευαν ότι τα νεογέννητα βλέπουν μόνο σκιές, ότι μπορούν να διακρίνουν μόνο το φως και το σκοτάδι. Τελευταία, όμως, αποδείχθηκε ότι το μωράκι από τις πρώτες κιόλας ημέρες της ζωής του παρακολουθεί κινούμενα αντικείμενα, ξεχωρίζει τα διάφορα χρώματα και δείχνει τη χαρά του όταν βλέπει γύρω του ανθρώπους.

Το ανθρώπινο πρόσωπο είναι για το νεογέννητο το ομορφότερο θέαμα του κόσμου. Πόσο μάλλον όταν πρόκειται για το πρόσωπο της μαμάς και του μπαμπά του, με τα οποία αποκτά οικειότητα, εφόσον τα βλέπει συνέχεια και νιώθει ασφάλεια. Επειδή όμως μπορεί να δει καθαρά μόνο σε απόσταση περίπου 20-30 εκατοστών, πρέπει να έχετε το πρόσωπό σας κοντά στο δικό του. Με αυτό τον τρόπο, μέσα σε λίγο καιρό το μωράκι σας θα μάθει να σας ξεχωρίζει, να συγκεντρώνει το βλέμμα του πάνω σας, να μιμείται τις κινήσεις του προσώπου σας, να ψελλίζει προσπαθώντας να αναπαραγάγει τους ήχους που ακούει.

Το βρέφος, από την πρώτη κιόλας στιγμή, ακούει τους διάφορους θορύβους του περιβάλλοντος, ενώ έχει και ηχητικές προτιμήσεις, τις οποίες αντιλαμβανόμαστε από τις αντιδράσεις του. Ο ξαφνικός, δυνατός θόρυβος, για παράδειγμα, όπως το χτύπημα μιας πόρτας, θα το κάνει να τιναχτεί απότομα· όταν ακούει απαλές ανθρώπινες φωνές, το προσωπάκι του παίρνει μια έκφραση ευτυχίας. Ήδη από τις πρώτες ημέρες της ζωής του, όταν είναι ακόμη στο μαιευτήριο, το νεογέννητο δείχνει εμφανή προτίμηση στις ανθρώπινες φωνές. Ωστόσο, δεν έχει ακόμη την ικανότητα να τις ξεχωρίσει και εδώ χρειάζεται τη βοήθειά σας.

Προσπαθήστε να του μιλάτε ήρεμα, ξανά και ξανά: εναι σίγουρο ότι μέσα σε λίγες ημέρες θα μπορεί να ξεχωρίσει τη δική σας φωνή ανάμεσα σε όλες τις άλλες. Επίσης, η αίσθηση της γεύσης είναι ανεπτυγμένη ήδη από την αρχή της ζωής του, αφού από όλες τις τροφές προτιμά το γάλα. Από αυτό συμπεραίνουμε ότι διαθέτει και ανεπτυγμένη όσφρηση, καθώς οι δύο αυτές αισθήσεις έχουν άμεση σχέση. Τέλος, είναι εξοπλισμένο και με την αίσθηση της αφής, αφού μπορεί να ξεχωρίσει το μαλακό από το σκληρό. Πώς το καταλαβαίνουμε αυτό; Ένα βρέφος λίγων μόλις ημερών διακρίνει το στήθος της μαμάς του από το μπιμπερό. Μερικά μωράκια, μάλιστα, που έχουν σαφή και κατηγορηματική προτίμηση στο μητρικό στήθος και γάλα, αρνούνται ακόμη και να ακουμπήσουν το μπιμπερό!

 

ΠΗΓΗ:healthierworld.gr